Voorwoord
De komende jaren staan we voor belangrijke keuzes en investeringen. Deze programmabegroting voor 2027 geeft daarvoor de financiële en inhoudelijke basis en biedt tegelijk een doorkijk naar de periode tot en met 2030. Als eerste begroting van de nieuwe bestuursperiode geeft zij verder invulling aan de koers uit het coalitieakkoord Lief met lef. We kiezen voor een gemeente die betrokken is bij haar inwoners, ruimte biedt aan ondernemers en met vertrouwen investeert in de toekomst van Oost Gelre. De begroting is opgebouwd rond vier programma’s waarin onze ambities, activiteiten en middelen samenkomen.
Doelstellingen coalitieakkoord Lief met lef
Oost Gelre is een gemeente waar het goed wonen, werken en samenleven is. Dat willen we behouden en versterken. We zetten in op voldoende passende en betaalbare woningen voor jongeren, gezinnen en ouderen en bieden ruimte aan nieuwe woonvormen. Groei is daarbij geen doel op zich. We bouwen om onze kernen leefbaar te houden en inwoners perspectief te bieden. De N18 vormt daarbij een belangrijke economische corridor door onze gemeente. Langs deze verbindende as versterken we de samenhang tussen wonen, werken en recreëren en benutten we kansen voor de verdere ontwikkeling van Oost Gelre.
Tegelijkertijd werken we aan vitale centra in Lichtenvoorde en Groenlo en geven we ondernemers ruimte om de lokale economie en werkgelegenheid te versterken. Ook toerisme, cultuur en erfgoed dragen bij aan de kracht en aantrekkelijkheid van onze gemeente. Deze ambities komen samen in het programma Sterke economie en wonen in balans.
We versterken daarnaast onze sociale basis, met aandacht voor gezondheid en preventie, kansengelijkheid en bestaanszekerheid. Ondersteuning willen we dichtbij inwoners organiseren, met sterke lokale teams en aandacht voor vroegsignalering en laagdrempelige hulp. We investeren in ontmoeting, onderwijs, sport en cultuur en hebben oog voor mantelzorgers, vrijwilligers en anderen die zich inzetten voor hun omgeving. Tegelijk werken we samen met inwoners, verenigingen en maatschappelijke organisaties aan een veilige en weerbare samenleving. Deze ambities staan centraal in het programma Zorgen voor elkaar en een sterke samenleving.
Ook de kwaliteit van onze leefomgeving vraagt om keuzes voor de lange termijn. In het buitengebied werken we aan toekomstbestendige landbouw, biodiversiteit en behoud van ons karakteristieke landschap. Water en bodem zijn belangrijk bij de inrichting van onze leefomgeving. Daarnaast zetten we in op energiebesparing, duurzame energie, bereikbaarheid en verkeersveiligheid. Deze opgaven komen terug in het programma Leefomgeving in balans.
We willen een gemeente zijn die toegankelijk, betrouwbaar en dienstbaar is en die goed is toegerust voor de opgaven van de toekomst. Dat vraagt om goede dienstverlening, een toekomstbestendige organisatie en samenwerking met onze omgeving. Ook onze positie en samenwerking binnen de regio zijn daarbij van belang. Dit komt samen in het programma Dienstbaar en verbonden.
Belangrijke opgaven in 2027
In 2027 zetten we binnen deze brede koers op verschillende terreinen belangrijke stappen. Op het gebied van wonen werken we verder aan het woningbouwprogramma en de planvorming voor permanente huisvesting van nieuwkomers. Voor onze lokale economie richten we ons op de planvorming voor een nieuw bedrijventerrein voor lokale bedrijven. Daarmee werken we tegelijkertijd aan de leefbaarheid van onze kernen en aan voldoende ruimte om te wonen en te ondernemen.
Ook onze maatschappelijke voorzieningen vragen aandacht. We zetten verdere stappen in de onderwijshuisvesting in Groenlo en Lichtenvoorde en in de planvorming voor multifunctionele accommodaties in Zieuwent en Harreveld. Binnen het sociaal domein bouwen we verder aan sterke lokale teams, zodat ondersteuning dichtbij inwoners kan worden georganiseerd. Daarnaast geven we verder invulling aan een weerbare samenleving, waarin we voorbereid willen zijn op maatschappelijke ontwrichting en crises. Deze onderwerpen sluiten aan bij de ambities binnen het programma Zorgen voor elkaar en een sterke samenleving.
Binnen onze leefomgeving zetten we stappen in de planvorming voor windenergie. In het buitengebied versterken we daarnaast de aandacht voor toezicht en handhaving op groenafspraken bij ruimtelijke ontwikkelingen. Zo werken we zowel aan de energietransitie als aan het behoud en de versterking van de kwaliteit van ons landschap.
Ook richten we ons in 2027 op een strategische oriëntatie op regionale samenwerking. Veel maatschappelijke opgaven houden immers niet op bij onze gemeentegrenzen. Daarom blijven we kijken waar samenwerking met andere gemeenten en regionale partners kan bijdragen aan onze eigen opgaven en aan de positie van Oost Gelre in de regio. De begroting benoemt daarbij het versterken van regionale verbindingen, het in beeld brengen van samenwerkingskansen en het ontwikkelen van een integraal perspectief op bovenregionale opgaven.
De verdere uitwerking van deze en andere opgaven vindt u in de vier programma’s van deze begroting. De ambities uit het coalitieakkoord Lief met lef werken we verder uit in het collegeuitvoeringsprogramma. In de komende planning- en controlcycli maken we de samenhang tussen het coalitieakkoord, het collegeuitvoeringsprogramma, de programmabegroting en de bestuursrapportages steeds duidelijker. Zo verbinden we onze bestuurlijke koers aan concrete resultaten, uitvoering en de middelen die daarvoor beschikbaar zijn.
Begroting in evenwicht
Om onze ambities verantwoord uit te voeren, is een solide financieel fundament nodig. Voor 2027 presenteren we een sluitende begroting. Voor de jaren daarna laat het financiële beeld tekorten zien. De ontwikkeling van het gemeentefonds en andere landelijke ontwikkelingen zorgen daarbij voor onzekerheid. Daarom kiezen we voor een realistisch financieel beeld en blijven we zorgvuldig afwegen wat maatschappelijk nodig, uitvoerbaar en financieel verantwoord is.
Met deze eerste begroting van de nieuwe bestuursperiode zetten we concrete stappen om onze ambities voor Oost Gelre te realiseren. Dat doen we niet alleen. Samen met inwoners, ondernemers, verenigingen en maatschappelijke organisaties werken we aan een gemeente waarin het goed wonen, werken en samenleven is. We bouwen voort op wat goed gaat, investeren waar dat nodig is en maken keuzes met oog voor de toekomst.
College van burgemeester en wethouders van Oost Gelre